Przejdź do zawartości

2026-11-07 MODEL WiEN-AUDIT™ - 0004 - W JAK WZÓR - WYKONANO, ALE CZY SPRAWDZONO

Od oszczędności na kontroli jakości do kosztów "wad trwałych i niedoróbek" i kolejnych remontów. Kto płaci za przerwaną ciągłość decyzyjną na budowie?
7 listopada 2026 przez
2026-11-07 MODEL WiEN-AUDIT™ - 0004 - W JAK WZÓR - WYKONANO, ALE CZY SPRAWDZONO
Mariusz Tkacz

GRUPA TKACZ | MODEL WiEN-AUDIT™ 2.0

OSZCZĘDNOŚĆ NA NADZORZE. CZYJ JEST PÓŹNIEJ RACHUNEK?

„Wykonano” w dzienniku budowy. Kto sprawdził, zanim zakryto?

Kupujący mieszkanie ogląda ściany, podłogi, okna i widok z balkonu. Nie widzi już zbrojenia, izolacji pod posadzką ani połączeń instalacji ukrytych w przegrodach.

Za te elementy również płaci.

Pytanie brzmi: kto sprawdził je wtedy, kiedy jeszcze można było je zobaczyć?

WYKONANO. ALE CZY SPRAWDZONO?

„Wykonano” informuje o wykonaniu czynności. Samo w sobie nie odpowiada na pytania:

  • Kto sprawdził roboty?
  • Kto "zgłosił do odbioru" ?
  • Kto "odebrał i potwierdził zgodność z projektem budowlanym, specyfikacjami i najlepszą wiedzą techniczna" ?
  • Kto "wykonał" ?
  • patologia BUDOWY polega na tym, że dla prawnika słowo - WYKONAŁ - rozumiane jest 1:1
  • BRAK loco budowa  - rozdzielenia funkcji - nadzoru technicznego - na usługę intelektualną, pt.:

    - kierownik robót branża sanitarna
    - kierownik robót - branża elektryczna
    - kierownik budowy - koordynator - inżynier zarządzający


    + inspektor nadzoru inwestorskiego - branża sanitarna
    + inspektor nadzoru inwestorskiego - branża elektryczna
    + inspektor nadzoru inwestorskiego - branża budowlana - koordynator


    doprowadziło do sytuacji, w której wpis KIEROWNIKA BUDOWY, brzmiący jako: "WYKONANO" - prawnicy (wymiar sprawiedliwości) - odczytują jakoby KIEROWNIK BUDOWY wykonał i był w jednej osobie NADZOREM TECHNICZNYM + WYKONAWCĄ = co loco budowa PRAWDĄ nie JEST !

  • Kto podpisał "PROTOKÓŁ robót zanikających" ?
  • Kto FAKT (odbiór techniczny) wpisał do dziennika budowy i wykonał FOTO budowa ?
  • MATRIX - Zwracam uwagę, że wpis w DZIENNIKU BUDOWY + PROTOKÓŁ nie są potwierdzeniem, że Kierownik Budowy i/lub Inspektor Nadzoru Inwestorskiego - byli loco BUDOWA. Inżynier "DUCH" | SŁUP | i jego pieczątka = w Polsce są towarem
  • "NIEUCZCIWA KONKURENCJA" w PL jest faktem i "WZOREM" ujawnionym w opinii biegłego.
  • Według jakich kryteriów?
  • Jakie stwierdził niezgodności?
  • Na jakiej podstawie dopuszczono kolejny etap?

Z kolei „zgłaszam do odbioru” jest zgłoszeniem gotowości do sprawdzenia. Nie dowodzi jeszcze, że odbiór rzeczywiście się odbył.

Jakość nie zależy od magicznej formuły wpisanej do dziennika. Zależy od wykonanych czynności i dowodów, które po nich pozostają.

Prawo budowlane nakłada na kierownika budowy obowiązek zgłaszania inwestorowi do sprawdzenia lub odbioru wykonanych robót ulegających zakryciu bądź zanikających. Jeżeli ustanowiono inspektora nadzoru inwestorskiego, do jego obowiązków należy sprawdzanie i odbiór takich robót.

Dlatego pytanie do dokumentacji brzmi:

Czy potrafimy odtworzyć drogę od wykonania robót do ich sprawdzenia i zakrycia?

GDZIE URYWA SIĘ CIĄGŁOŚĆ DECYZYJNA?

W MODEL WiEN-AUDIT™ 2.0 ciągłość decyzyjną rozumiem jako możliwość prześledzenia, kto miał obowiązek zadziałać, jakie informacje posiadał, co sprawdził i jaką podjął decyzję.

Roboty wykonano. Zgłoszono gotowość. Przeprowadzono sprawdzenie. Usunięto stwierdzone niezgodności. Potwierdzono wynik. Rozpoczęto kolejny etap.

Jeżeli któregoś ogniwa nie da się odnaleźć, powstaje luka wymagająca wyjaśnienia.

Brak dokumentu nie jest automatycznie dowodem, że czynności nie wykonano. Nie pozwala jednak bez dodatkowych dowodów przyjąć, że wszystko sprawdzono prawidłowo.

MAPA ŚLADÓW FORMALNYCH pomaga zobaczyć takie luki.

Porządkuje dokumenty i zdarzenia. Pozwala zestawić zgłoszenia, sprawdzenia, decyzje i kolejne etapy robót. Sama nie rozstrzyga winy ani związku przyczynowego między zaniedbaniem a wadą.

NADZÓR: OBOWIĄZEK CZY DECYZJA O JAKOŚCI?

Obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego zależy od rodzaju inwestycji, przepisów i treści decyzji administracyjnej. Nie na każdej budowie wymagany jest trzyosobowy zespół branżowy.

Z tego nie wynika jednak, że kontrola jakości staje się zbędna.

Inwestor odpowiada za zorganizowanie procesu budowy, w tym zapewnienie wykonania i odbioru robót przez osoby o odpowiednich kwalifikacjach. Kierownik budowy ma własne obowiązki. Inspektor nadzoru inwestorskiego ma odrębną rolę; tych dwóch funkcji nie wolno łączyć.

Skupienie przez jeden podmiot roli inwestora i wykonawcy samo w sobie nie przesądza o nieprawidłowości. Wymaga jednak czytelnej odpowiedzi:

Kto sprawdza jakość, kto może zakwestionować wykonanie i kto egzekwuje poprawki?

Brak inspektora nie usuwa obowiązków kierownika. Zatrudnienie kierownika nie usuwa odpowiedzialności pozostałych uczestników procesu.

OSZCZĘDNOŚĆ CZY ODROCZONY KOSZT?

Rozważmy wyłącznie hipotetyczny przykład, niezwiązany z konkretną inwestycją.

Ograniczenie budżetu kontroli zmniejsza wydatek o 100 000 zł netto. Później diagnostyka i naprawy kosztują 500 000 zł netto.

Koszt działań naprawczych jest pięć razy większy od ograniczonego wydatku. To jednak jeszcze nie dowód, że dodatkowy nadzór zapobiegłby wszystkim wadom.

Uczciwe porównanie wymaga ustalenia:

  • Jaki zakres kontroli rzeczywiście ograniczono?
  • Ile kosztowałoby jej zapewnienie?
  • Które wady trwałe można było wykryć na danym etapie?
  • Jakie koszty pozostają w związku z konkretnymi uchybieniami?

Nie można uznać każdej niewydanej złotówki za udowodnioną oszczędność kosztem jakości. Nie można też automatycznie przypisać wszystkich wad jednej osobie.

Ale można i trzeba zapytać: czy przed ograniczeniem kontroli ktoś policzył ryzyko?

WIECZNY REMONT W WYMARZONYM MIESZKANIU

Dla właściciela mieszkania wada bywa początkiem kolejnego harmonogramu.

Zgłoszenie. Oględziny. Oczekiwanie. Naprawa. Ponowne zgłoszenie. Następna ekipa.

Jeżeli problem powraca, mieszkanie staje się miejscem kolejnych interwencji, a właściciel organizuje dostęp, przesuwa własne plany i żyje z niepewnością, czy przyczynę rzeczywiście usunięto.

Nawet gdy naprawę finansuje inny podmiot, właściciel może ponosić koszty czasu, niedogodności i ograniczonego korzystania z lokalu.

Czy zmniejszenie wydatków na kontrolę przełożyło się wcześniej na niższą cenę zakupu?

Czy kupujący znał przyjęty standard nadzoru?

Czy miał możliwość ocenić wynikające z niego ryzyko?

To pytania o przejrzystość oferty i jakość produktu, za który zapłacił.

ZA CO PŁACI NABYWCA?

Oczekuje lokalu o uzgodnionych właściwościach, nadającego się do umówionego użytkowania. Sam fakt przekazania kluczy nie wyjaśnia, czy te oczekiwania zostały spełnione.

Trzeba przy tym rozróżniać drobne niedoróbki, wady wymagające naprawy oraz wady, których skutki pozostają mimo wykonanych prac.

Ocena wpływu wady na użyteczność, trwałość i wartość lokalu wymaga ustaleń technicznych. Koszt naprawy nie jest automatycznie równy utracie wartości nieruchomości. Nie należy również bez uzasadnienia dodawać obu wielkości, licząc ten sam skutek dwukrotnie.

Opinia techniczna i wycena mogą być potrzebne do rozpoznania problemu oraz ustalenia roszczeń. Gdy stają się konieczne z powodu wad, dochodzą do rachunku za ich skutki. O tym, kto ostatecznie poniesie ten koszt, decydują okoliczności i podstawa odpowiedzialności.

Nabywca ma prawo zapytać: dlaczego po zakupie musi dodatkowo płacić za ustalenie, co właściwie otrzymał?

KORZYŚĆ DLA CZYTELNIKA

Przed zakupem zapytaj o sposób kontroli robót, które dziś są już niewidoczne.

Poproś o wskazanie dokumentów potwierdzających istotne odbiory, próby i sprawdzenia. Zapytaj, jak usuwano stwierdzone niezgodności i kto potwierdzał wynik.

Przy powracającej wadzie pytaj o rozpoznaną przyczynę i sposób potwierdzenia skuteczności naprawy.

PYTANIE DO INŻYNIERA

Czy potrafisz pokazać, kto sprawdził roboty przed ich zakryciem i na podstawie jakich dowodów uznano, że można przejść dalej?

PYTANIE DO DEWELOPERA

Jeżeli ograniczasz wydatki na kontrolę jakości, w jaki sposób zapewniasz nabywcy równoważną ochronę?

I kto zapłaci, jeżeli przyjęty system zawiedzie?

Wpis „wykonano” zamyka zdanie.

Odpowiedzialna kontrola powinna zamykać etap robót.

mgr inż. Mariusz Tkacz

GRUPA TKACZ | TKACZ.ONE

Artykuł przedstawia ogólne zagadnienia organizacji budowy i kontroli jakości. Nie opisuje konkretnego postępowania ani nie przypisuje odpowiedzialności oznaczonym podmiotom. Przykład liczbowy jest hipotetyczny.

Podstawy merytoryczne:

Prawo budowlane — w szczególności art. 18–19, art. 22 pkt 7 oraz art. 24–25:

https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/524/text.pdf

GUNB — ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego i jego specjalność:

https://www.gov.pl/web/gunb/ciekawe-interpretacje-gunb--pozwolenie-na-budowe-a-ustanowienie-inspektora-nadzoru-inwestorskiego